4 Aralık 2019 Çarşamba 845 Okunma

MADENLER İŞLENEREK İHRAÇ EDİLMELİ

                       


           Kaymaz Altın Maden yatağı ile ilgili, mücadelemizde tanıdığım,   ESOGÜ Maden Fakültesi, öğretim üyesi, Sayın Prof. Dr. Muammer KAYA’ yı, ziyarette,  madenler, özellikle de Toryum ve Bor Madenleri üzerinde de konuşma fırsatı bulduk.


            Sayı Prof. Dr. KAYA,  aldığı her işi ciddiye alan, mesleği ile de oldukça donanımlı, ülke ve Eskişehir sorunlarına da vakıf, bir bilim adamımız. Zaman zaman Eskişehir ve ulusal bazdaki sorunlarla ilgili, açıklamalarda bulunur ve çözüm önerileri de ortaya koyar. Eleştirilerinde de mutlaka spesifik olur, olaylara ve gelişmeler pozitif yaklaşır.


              Sayın Prof. Dr KAYA’ya göre, madencilik endüstrileşmenin ve ekonomik büyümenin, kalbini besleyen ana damarlardan birisidir. Türkiye’de refah ve gelişmişlik düzeyinin yükselmesi de, doğal kaynakların ve yer altı servetlerinin, yerinde ve ekonomik kullanması ile eşdeğerdir. Doğal kaynaklar aynı zamanda enerji alanında, ülkelerin lokomotifidir.


                Sayın Prof. Dr. Kaya’nın, madencilik sorunları ve çözüm önerileri ile ilgili  önemli tespitleri de var. Madencilikle ilgili gelişmeleri,  hukuki, mali, eğitim, teknoloji,çevresel ve ettik açıdan ele alıyor.


              Sayın Prof. Dr. KAYA’ya göre, uzun vadede kalıcı ve rasyonel madencilik stratejileri oluşturulmalı, Maden mevzuatı ülke ihtiyaçlarına cevap verecek şekilde yeniden ele alınalı,  ruhsatlar, gerçek işleteceklere devri sağlanmalıdır. Madenlerle ilgili Çevresel Etki Değerlendirilmesi, sanayi kuruluşlarından farklı kategori de incelenmelidir


               Sayın Prof. Dr KAYA,  madencilikte, emek, sermaye ve teknolojinin, olmazsa olmaz konumda oduğunu söylüyor. Ara elaman yetiştirmek için de Maden Yüksek Okulları açılmalıdır. Yeni maden fakülteleri açılmayarak, mevcut maden fakülteleri ile yetinilmeli, ancak eğitim. öğretimde kalite artırılmalıdır.


             Sayın Prof. Dr. KAYA, Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğünce düzenlenen “1. Nadir Toprak Elementleri ve Toryum Çalıştayı,” Kırka Bor İşletme Müdürlüğünde yapılmasına rağmen, ESOGÜ Maden Fakültesi’ nin, davet edilmediğini söyledi.


             1. Nadir Toprak Elementleri ve Toryum Çalıştayı’ na  Kırka Bor İşletme Müdürü  Sayın Ersan Ayten mezın olduğu, ESOGÜ Maden Fakültesi’ ni, niçin davet etmedi,  en iyi kendisi bilir ama  bu  davranış,  çalıştay, madencilik ve  eğitim, açısından ciddi  eksikliktir..


                Çalıştayın amacının, Eti Maden İşletmelerinin nadir toprak elementleri ve toryum konusunda sahip olduğu bilgi birikimini paylaşmak, yeni projelerini tanıtmak, kamu, üniversitearaştırma kurumları ve özel sektör temsilcilerinin yapılan çalışmalar ve projeler hakkında görüş ve önerilerini almak olduğu, kanuoyu  ile paylaşıldı ama  ESOGÜ Maden Fakültesi’ nin davet edilmedi 


              Beylikova Kızılcaören Nadir Toprak Elementleri sahasında,  Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü, projenin ilk etabında maden sahasında pilot tesis kurmayı planlıyor. Pilot tesis aşamasından sonra sahada, 570 bin ton cevher işlenerek, nadir toprak elementleri ve toryum üretecek, bir tesis kurulacak. Ancak Bor gibi, Toyum da diğer ülkelere maden olarrak,  ihraç edilememeli, Katmadeğeri yüksek ürün üretilerek değerlendirilmelidir.


            Çalıştayda, 2018 yılında 2,45 milyon ton Bor ürüleri satışı karşılığında, yüzde 97’si ihracat gelirlerinden olmak üzere, ilk defa 1 milyar doların üzerinde, satış geliri elde edildiğinin paylaşılması, dikkat çekici olduğu kada düşündürücüdür de.


            Çünkü ülkeler, enerji ve pek çok sektörde, Bor’ a, muhtaçtır. O nedenle de  de Batı ülkeleri, özellikle de ABD, yıllardır Türkiye’ den ithal ettiği Bor’u, stok ediyor.  Nitekim NNT Nano Teknoloji AŞ Bor Power Genel Müdürü  Sayın Mehmet Can ARVAS," Anka Kuşu uzay aracında kullanılan, bor madeni de Türkiye'den, 15 yıl önce gemilerle, ABD'ye gönderilenlerdir. “ diyerek, bir gerçeği kamuoyu ile paylaştı.   


          Ülkemizde, Bor madenine  dayalı,  yeni ürün ve teknolojilerin üretilmesi için; daha fazla AR-GE çalışmasının, desteklenmesi ve bor için, özel bir TEKNOKENT`in, kurulması, özellikle de üniversitelerin, Bor’la ilgili çalışmalara katılması, Bor’ dan daha fazla katma değer yaratacaktır..


            Ülkemizde, çıkarılan nikel hammaddesi,  özellikle de Bor Madeni, direk birkaç dolar karşılığında doğrudan ihraç ediliyor ve kat kat fazlasını ödeyerek, bu madenlerden üretilen katmadeğeri yüksek ürünleri de  ithal ediliyor.


            Oysa madenlerimizi, ülkemiz, insanı çıkartmalı ve  kendi sanayimize de  hammadde sunarak, katma değeri yüksek ürünler üretilerek, ihraç edilmelidir.


            Eskişehir,geçmişte, ESO Başkanlarımızda, Rahmetli Mümtaz ZEYTİNOĞLU, döneminde, "TARIM" ve "MADENLERİN" sanayinin, motoru olması hedef olarak alınmıştı. Ancak Rahmetli Zeytinoğlu’ dan sonra, ESO tarafından, bu hedefler göz ardı edildi.


            Ancak ESO Başkanı, Sayın KESKBAŞ ve ekibi tarafından, “MADENCİLİK KÜMESİ ”nin, kurulması ve ülkemizde, bir ilk olması, en önemlisi de “Bor ve Madencilik OSB/Endüstri Bölgesi” nin, düşünülmesi umut vericidir..