YENİ Parti Genel Başkan Yardımcısı Utku Çakırözer, Türkiye’de basın özgürlüğüne yönelik ihlalleri içeren raporunu açıkladı. Raporda, gazetecilerin haberleri ve sosyal medya paylaşımları nedeniyle gözaltına alındığı, tutuklandığı ve haklarında soruşturmalar açıldığı belirtildi. Haber siteleri ve sosyal medya hesaplarına getirilen erişim engellerinin de toplumun haber alma hakkını kısıtladığı ifade edildi.
Son 70 günde 25 gazeteci gözaltına alındı
Çakırözer’in raporuna göre son 70 günde 25 gazeteci gözaltına alındı, 10 gazeteci tutuklandı, 2 gazeteci hakkında ev hapsi kararı verildi. Ekim ayının ilk haftasında Derya Okatan, Şaban Sevinç ve Mustafa Balcı tutuklanırken, İsmail Saymaz ve Murat Ağırel hakkında haberleri ve sosyal medya paylaşımları gerekçe gösterilerek ev hapsi kararı verildi.
Raporda, ağustos ve eylül aylarında gazetecilerin en az 50 kez hâkim karşısına çıktığı, çok sayıda gazeteci hakkında gözaltı, tutuklama ve adli kontrol kararları verildiği kaydedildi.
Çakırözer: ''Sansür sistematik bir yönetim biçimine dönüştü''
Gazetecilere yönelik yargı süreçlerini ve erişim engellerini eleştiren Çakırözer, iktidarın basın özgürlüğü üzerindeki baskıyı artırdığını savundu.
Çakırözer, açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
“Sansür ve yargı baskısı artık istisna değil, sistematik bir yönetim biçimine dönüşmüş durumda. Asrın vurgunu fon krizinde milleti dolandıranlar değil, açığa çıkaran gazeteciler gözaltına alınıyor, tutuklanıyor. Halkın haber alma hakkı engelleniyor.”
Haberler nedeniyle soruşturmalar
Raporda, gazetecilerin haberleri, sosyal medya paylaşımları ve açıklamaları nedeniyle karşı karşıya kaldıkları soruşturma ve dava süreçlerine de yer verildi.
Oya Lale Özan Arslan, Ali Tarakçı ve Tuğba Tekerek’in farklı gerekçelerle tutuklandığı belirtilirken, Selahattin Günday ve Fatih Ergin’in eski MİT görevlisi Kaşif Kozinoğlu’nun ölümüne ilişkin soruşturma kapsamında tutuklandığı aktarıldı.
Aydın Denge Gazetesi çalışanları hakkında da bir sosyal medya paylaşımı nedeniyle soruşturma başlatıldığı, gazeteci İrem Delice’nin savcılığın itirazı üzerine tutuklandığı kaydedildi. Raporda ayrıca çeşitli gazeteciler hakkında haberleri ve açıklamaları nedeniyle açılan soruşturma ve davalar sıralandı.
Haber takibinde gözaltı ve saldırılar
Gazetecilerin haber takibi sırasında da çeşitli engellemelerle karşılaştığı belirtildi. BirGün muhabiri Sarya Toprak ile Alman ARD televizyonu muhabiri Sener Azak’ın protesto eylemlerini takip ederken gözaltına alındığı, Şanlıurfa’daki depremle ilgili paylaşımları nedeniyle üç gazetecinin de gözaltına alındığı aktarıldı.
Raporda ayrıca 24 TV kameramanı Fatih Coşkun’un arama-kurtarma çalışmalarını takip ederken saldırıya uğradığı, Bursa Büyükşehir Belediyesi Meclis toplantısını izlemek isteyen AS TV ekibinin engellendiği ve Şanlıurfa’da üç kadın gazetecinin sözlü ve fiziki saldırıya maruz kaldığı ifade edildi.
Eylül ayında 1.350 sosyal medya hesabına erişim
Rapora göre eylül ayında yaklaşık 1.350 sosyal medya hesabına erişim engeli getirildi. T24, Evrensel, Kısa Dalga ve Mezopotamya haber platformlarının da erişim engellerinden etkilendiği belirtildi.
Erişim engeli getirilen hesaplar arasında çok sayıda gazetecinin yanı sıra ekonomistler, akademisyenler ve hak savunucuları da yer aldı. Uluslararası Af Örgütü, Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu ve Türkiye Psikiyatri Derneği gibi kuruluşların hesaplarının da engellendiği kaydedildi.
Kamuoyunu ilgilendiren haberler de
Raporda, sosyal medya hesaplarının yanı sıra kamuoyunu ilgilendiren haber içeriklerine de erişim engeli getirildiği belirtildi. Fon kriziyle ilgili haberler, Şeytantepe belgeseli, Özlem Çerçioğlu’nun ailesinin TOGG ile ticari ilişkisine dair içerikler ve Rojin Kabaiş soruşturmasına ilişkin haberler engellenen içerikler arasında sıralandı.
Çakırözer, basın özgürlüğünün demokrasinin temel unsurlarından biri olduğunu belirterek gazetecilere yönelik baskıların ve erişim engellerinin toplumun haber alma hakkını olumsuz etkilediğini savundu.
